Opracowania przedkładane do uzgodnienia powinny zawierać komplet danych, które pozwolą stwierdzić zgodność z wymogami ochrony przeciwpożarowej. Informacje te powinny być zawarte zarówno w części opisowej, jak i mieć przełożenie na oznaczenia graficzne na rysunkach.
podstawa prawna:
[1] Rozporządzenie Ministra Rozwoju z dnia 11 września 2020 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego
[2] Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 5 sierpnia 2023 r. w sprawie uzgadniania projektu zagospodarowania działki lub terenu, projektu architektoniczno‑budowlanego, projektu technicznego oraz projektu urządzenia przeciwpożarowego pod względem zgodności z wymaganiami ochrony przeciwpożarowej
WAŻNE: Autorem projektu jest Projektant. Zgodnie z art. 11i ust. 3 Ustawy o ochronie przeciwpożarowej Rzeczoznawca nie może uzgadniać opracowanego przez siebie projektu zagospodarowania działki lub terenu, projektu architektoniczno-budowlanego, projektu technicznego oraz projektu urządzenia przeciwpożarowego. Rzeczoznawca uzgadnia dokumentację pod względem wymagań ochrony przeciwpożarowej.
Część opisowa powinna zawierać:
[1] Dane dotyczące warunków ochrony przeciwpożarowej, w szczególności o drogach pożarowych oraz przeciwpożarowym zaopatrzeniu w wodę, wraz z ich parametrami technicznymi.
UWAGA: W przypadku istniejących sieci wodociągowych przeciwpożarowych dobrą praktyką jest poparcie wydajności hydrantów oraz parametrów sieci aktualnym protokołem z badań.
[2]: Dane niezbędne do stwierdzenia zgodności projektu z wymaganiami ochrony przeciwpożarowej, obejmujące w szczególności:
a) informacje o powierzchni zabudowy, kubaturze brutto, wysokości i liczbie kondygnacji,
b) informacje o klasyfikacji pożarowej z uwagi na przeznaczenie i sposób użytkowania,
c) informacje o klasie odporności pożarowej oraz odporności ogniowej i stopniu rozprzestrzeniania ognia przez ściany zewnętrzne i dachy,
d) informacje o występowaniu zagrożenia wybuchem, w tym informacje dotyczące pomieszczeń zagrożonych wybuchem oraz stref zagrożenia wybuchem w przestrzeni zewnętrznej,
e) informacje o usytuowaniu z uwagi na bezpieczeństwo pożarowe, w tym informacje o odległościach od sąsiadujących obiektów budowlanych, działek lub terenów oraz parametrach wpływających na odległości dopuszczalne,
f) informacje o przygotowaniu obiektu budowlanego i terenu do prowadzenia działań ratowniczych, w tym informacje o:
– drogach pożarowych oraz dojściach dla ekip ratowniczych,
– zaopatrzeniu w wodę do zewnętrznego gaszenia pożaru, w tym o wymaganej ilości wody do celów przeciwpożarowych, urządzeniach i innych rozwiązaniach w zakresie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę, usytuowaniu źródeł wody do celów przeciwpożarowych, hydrantów zewnętrznych lub innych punktów poboru wody oraz stanowisk czerpania wody wraz z dojazdami dla pojazdów pożarniczych,
g) informacje o rozwiązaniach zamiennych w stosunku do wymagań ochrony przeciwpożarowej, zastosowanych na podstawie zgody, o której mowa w art. 6c pkt 1 lub 2 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej, w zakresie rozwiązań objętych projektem zagospodarowania działki lub terenu.
Część rysunkowa powinna zawierać:
[1]: Urządzenia lub inne rozwiązania w zakresie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę, w tym usytuowanie źródeł wody do celów przeciwpożarowych, hydrantów zewnętrznych lub innych punktów poboru wody oraz stanowisk czerpania wody, wraz z dojazdami dla pojazdów pożarniczych.
WAŻNE: Za początek drogi pożarowej na działce budowlanej należy przyjąć zjazd z drogi publicznej. Droga pożarowa często dzieli się na odcinek dojazdowy oraz operacyjny - to znaczy fragment zapewniający bezpośredni dostęp do obiektu podczas działań ratowniczo-gaśniczych. Warto pamiętać o miejscu do zawracania w postaci placu lub innej przestrzeni manewrowej albo poprowadzić drogę pożarową w formie pętli.
Część opisowa powinna zawierać:
[1] Charakterystyczne parametry obiektu budowlanego niezbędne do stwierdzenia zgodności usytuowania obiektu z wymaganiami ochrony przeciwpożarowej; dane dotyczące warunków ochrony przeciwpożarowej, stosownie do zakresu projektu.
[2] Dane niezbędne do stwierdzenia zgodności projektu z wymaganiami ochrony przeciwpożarowej , obejmujące w szczególności:
a) informacje o powierzchni wewnętrznej, kubaturze brutto, wysokości i liczbie kondygnacji,
b) charakterystykę zagrożenia pożarowego, w tym informacje o parametrach pożarowych materiałów niebezpiecznych pożarowo oraz zagrożeniach wynikających z procesów technologicznych, a także w zależności od potrzeb – charakterystykę pożarów przyjętych do celów projektowych,
c) informacje o klasyfikacji pożarowej z uwagi na przeznaczenie i sposób użytkowania,
d) informacje o kategorii zagrożenia ludzi oraz przewidywanej liczbie osób na każdej kondygnacji, a także w pomieszczeniach, których drzwi ewakuacyjne powinny otwierać się na zewnątrz pomieszczeń,
e) informacje o podziale na strefy pożarowe,
f) maksymalną gęstość obciążenia ogniowego poszczególnych stref pożarowych PM wraz z warunkami przyjętymi do jej określenia,
g) informacje o klasie odporności pożarowej oraz odporności ogniowej i stopniu rozprzestrzeniania ognia przez elementy budowlane,
h) informacje o występowaniu materiałów wybuchowych oraz zagrożenia wybuchem, w tym pomieszczeń zagrożonych wybuchem,
i) informacje o warunkach i strategii ewakuacji ludzi lub ich uratowania w inny sposób, uwzględniające liczbę i stan sprawności osób przebywających w obiekcie, j) informacje o doborze urządzeń przeciwpożarowych oraz innych instalacji i urządzeń służących bezpieczeństwu pożarowemu wraz z określeniem zakresu i celu ich stosowania,
k) informacje o przygotowaniu obiektu budowlanego do prowadzenia działań ratowniczych, w tym informacje o punktach poboru wody do celów przeciwpożarowych, nasadach służących do zasilania urządzeń gaśniczych i innych rozwiązaniach przewidzianych do tych działań oraz dźwigach dla ekip ratowniczych i prowadzących do nich dojściach,
l) informacje o usytuowaniu z uwagi na bezpieczeństwo pożarowe, w tym informacje o parametrach wpływających na odległości dopuszczalne,
m) informacje o rozwiązaniach zamiennych w stosunku do wymagań ochrony przeciwpożarowej zastosowanych na podstawie zgody, o której mowa w art. 6c pkt 1 lub 2 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej, w zakresie rozwiązań objętych projektem architektoniczno‑budowlanym.
[1] Część rysunkową projektu architektoniczno-budowlanego oraz technicznego zaopatruje się w oznaczenia klas odporności ogniowej lub dymoszczelności elementów oddzielenia przeciwpożarowego i innych elementów obiektu budowlanego, w których przejścia instalacyjne muszą być zabezpieczone pod względem przeciwpożarowym, a także drzwi, bram lub innych zamknięć przeciwpożarowych.
WARTO PAMIĘTAĆ: Rozporządzenie posiada zapisy ogólne; nie wskazuje, że oznaczenia klas odporności ogniowej i dymoszczelności powinny być naniesione wyłącznie na rzuty - dotyczy to całej części rysunkowej. Odpowiednim oznakowaniem graficznym powinny być opatrzone przekroje, elewacje, a także widok dachu. Na widokach szczególnie istotne są pasy międzykondygnacyjne, pasy oddzielające od siebie strefy pożarowe, ściany oddzielenia przeciwpożarowego. Na wszystkich rysunkach należy oznaczyć odpowiednio drzwi, okna, bramy i inne zamknięcia przeciwpożarowe (a także świetliki, jeżeli posiadają odporność ogniową).
Przegrody wymagające zabezpieczenia przepustów instalacyjnych w praktyce oznaczają ściany i stropy o klasie odporności ogniowej EI60/REI60 bądź wyższej.
Część opisowa powinna zawierać:
[2] Dane niezbędne do stwierdzenia zgodności projektu z wymaganiami ochrony przeciwpożarowej , obejmujące w szczególności:
a) informacje o powierzchni wewnętrznej, wysokości i liczbie kondygnacji,
b) charakterystykę zagrożenia pożarowego, w tym informacje o parametrach pożarowych materiałów niebezpiecznych pożarowo oraz zagrożeniach wynikających z procesów technologicznych, a także w zależności od potrzeb – charakterystykę pożarów przyjętych do celów projektowych,
c) informacje o klasyfikacji pożarowej z uwagi na przeznaczenie i sposób użytkowania,
d) informacje o kategorii zagrożenia ludzi oraz przewidywanej liczbie osób na każdej kondygnacji, a także w pomieszczeniach, których drzwi ewakuacyjne powinny otwierać się na zewnątrz pomieszczeń,
e) informacje o podziale na strefy pożarowe oraz strefy dymowe wraz z określeniem sposobu jego wykonania,
f) maksymalną gęstość obciążenia ogniowego poszczególnych stref pożarowych PM wraz z warunkami przyjętymi do jej określenia,
g) informacje o klasie odporności pożarowej, odporności ogniowej i stopniu rozprzestrzeniania ognia przez elementy budowlane oraz o klasie reakcji na ogień elementów wykończenia wnętrz i wyposażenia stałego pomieszczeń i dróg ewakuacyjnych,
h) informacje o zagrożeniu wybuchem, w tym informacje o pomieszczeniach zagrożonych wybuchem i strefach zagrożenia wybuchem, oraz rozwiązaniach techniczno‑budowlanych, instalacyjnych i urządzeniach zabezpieczających przed powstaniem wybuchu, jak również ograniczających jego skutki,
i) informacje o warunkach i strategii ewakuacji ludzi lub ich uratowania w inny sposób, uwzględniające liczbę i stan sprawności osób przebywających w obiekcie, wraz z danymi o przewidywanych środkach do ewakuacji osób o ograniczonej zdolności poruszania się,
j) informacje o urządzeniach przeciwpożarowych oraz o innych instalacjach i urządzeniach służących bezpieczeństwu pożarowemu, wraz z charakterystyką tych urządzeń i instalacji,
k) informacje o sposobie zabezpieczenia przeciwpożarowego instalacji użytkowych, w tym wentylacyjnej, ogrzewczej, gazowej, elektrycznej, teletechnicznej i piorunochronnej, oraz instalacji i urządzeń technologicznych,
l) informacje o przyjętych scenariuszach pożarowych,
m) informacje o wyposażeniu w gaśnice i inny sprzęt gaśniczy, n) informacje o przygotowaniu obiektu budowlanego do prowadzenia działań ratowniczych, w tym informacje o punktach poboru wody do celów przeciwpożarowych, nasadach umożliwiających zasilanie urządzeń gaśniczych i innych rozwiązaniach służących tym działaniom, dźwigach dla ekip ratowniczych oraz prowadzących do nich dojściach.
Część opisowa w projekcie technicznym jest bardziej szczegółowa i rozbudowana niż w projekcie architektoniczno-budowlanym, zawiera też szczegółowe rozwiązania konstrukcyjno-materiałowe oraz instalacyjne.
WAŻNE: Integralną częścią projektu technicznego uzgodnionego pod względem ochrony przeciwpożarowej jest scenariusz pożarowy dla obiektu budowlanego lub jego części stanowiącej odrębną strefę pożarową, w których przewidziano stosowanie systemu sygnalizacji pożarowej, stałych urządzeń gaśniczych, urządzeń oddymiających lub urządzeń zapobiegających zadymieniu.
[1] Część rysunkową projektu architektoniczno-budowlanego oraz technicznego zaopatruje się w oznaczenia klas odporności ogniowej lub dymoszczelności elementów oddzielenia przeciwpożarowego i innych elementów obiektu budowlanego, w których przejścia instalacyjne muszą być zabezpieczone pod względem przeciwpożarowym, a także drzwi, bram lub innych zamknięć przeciwpożarowych.
WARTO PAMIĘTAĆ: Rozporządzenie posiada zapisy ogólne; nie wskazuje, że oznaczenia klas odporności ogniowej i dymoszczelności powinny być naniesione wyłącznie na rzuty - dotyczy to całej części rysunkowej. Odpowiednim oznakowaniem graficznym powinny być opatrzone przekroje, elewacje, a także widok dachu. Na widokach szczególnie istotne są pasy międzykondygnacyjne, pasy oddzielające od siebie strefy pożarowe, ściany oddzielenia przeciwpożarowego. Na wszystkich rysunkach należy oznaczyć odpowiednio drzwi, okna, bramy i inne zamknięcia przeciwpożarowe (a także świetliki, jeżeli posiadają odporność ogniową).
Przegrody wymagające zabezpieczenia przepustów instalacyjnych w praktyce oznaczają ściany i stropy o klasie odporności ogniowej EI60/REI60 bądź wyższej.
Dane dotyczące warunków ochrony przeciwpożarowej określa się w całości lub w części, stosownie do zakresu uzgadnianego projektu oraz przewidywanych w projekcie rozwiązań.
WAŻNE: Dobrą praktyką jest zamieszczenie w opisie technicznym wszystkich punktów dotyczących warunków ochrony przeciwpożarowej, a w przypadku zagadnień, które nie dotyczą rozpatrywanego obiektu, odniesienie się w postaci: "nie dotyczy". Dane te mogą być określone przez odwołanie się do danych zawartych w projekcie architektoniczno-budowlanym lub projekcie zagospodarowania działki lub terenu, jeżeli dane te nie uległy zmianie i są właściwe do zakresu uzgadnianego projektu technicznego.
Uzgodnienie projektu technicznego jest równoznaczne z uzgodnieniem projektu urządzenia przeciwpożarowego, jeżeli łącznie spełnione są następujące warunki:
1) zakres zawartych w projekcie technicznym danych o projektowanych rozwiązaniach dotyczących urządzenia przeciwpożarowego obejmuje co najmniej jego budowę, zakres i cel stosowania, parametry techniczno‑użytkowe, sposób działania w warunkach normalnych i w przypadku pożaru, sposób powiązania z innymi instalacjami i urządzeniami budowlanymi obiektu budowlanego, instalacjami i urządzeniami technologicznymi oraz sieciami (urządzeniami) lub instalacjami zewnętrznymi, w stopniu szczegółowości umożliwiającym prawidłowe wykonanie, oraz warunki poddawania przeglądom technicznym i czynnościom konserwacyjnym;
2) przy uzgodnieniu projektu technicznego rzeczoznawca zamieścił adnotację, których urządzeń przeciwpożarowych dotyczy to uzgodnienie.
UWAGA: Dobrą praktyką jest zamieszczenie na rzucie adnotacji, jaki rodzaj instalacji jest przedmiotem rysunku w odniesieniu do katalogu urządzeń przeciwpożarowych wg § 3 ust. 3 Rozporządzenia o ochronie przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów np. "instalacja wodociągowa przeciwpożarowa", "oświetlenie awaryjne ewakuacyjne".
Dla projektów takich jak: zestawy urządzeń do usuwania dymu, systemy zapobiegające zadymieniu, stałe urządzenia gaśnicze gazowe / inertyzujące - projekt takiego urządzenia przeciwpożarowego jest dokumentacją wielobranżową, w której zawierają się branże budowlane i instalacyjne. Uzgodnieniu podlega zeszyt z kompletem opracowań dotyczących danego urządzenia przeciwpożarowego.